هواشناسی و آب و هوای رشت | پیش‌بینی وضعیت هوا امروز و روزهای آینده

آب و هوای رشت چگونه است؟

شهرستان رشت در استان گیلان قرار دارد و از نظر اقلیمی تحت تأثیر شرایط جغرافیایی دریایی معتدل و فوقالعاده مرطوب قرار گرفته است. دریای خزر در شمال، رشته‌کوه البرز در جنوب، و تالاب انزلی در نزدیکی آن، سه عامل اصلی شکل‌گیری آب و هوای رشت هستند. رشت به «شهر باران‌های نقره‌ای» معروف است و یکی از پربارش‌ترین شهرهای جهان محسوب می‌شود. تابستان‌های گرم و شرجی، پاییز و زمستان‌های بسیار بارانی، و بهار معتدل و پررطوبت از ویژگی‌های اقلیم رشت است. میانگین دمای سالانه رشت حدود ۱۶ درجه سانتی‌گراد و میانگین بارش سالانه حدود ۱۳۵۰ میلی‌متر است که آن را به پربارش‌ترین شهر بزرگ ایران تبدیل کرده است. مه، ابر و باران تقریباً در نیمی از روزهای سال دیده می‌شود.

اقلیم شهرستان رشت

اقلیم شهرستان رشت بر اساس طبقه‌بندی‌های رایج اقلیمی (کوپن و دمارتن) در گروه دریایی معتدل با تابستان‌های گرم و بدون فصل خشک (Cfa) قرار می‌گیرد. ارتفاع بسیار کم از سطح دریا (زیر ۱۰ متر)، نزدیکی شدید به دریای خزر (حدود ۳۰ کیلومتر)، وجود رشته‌کوه البرز (به عنوان سدی در برابر هوای خشک مرکزی) و وزش بادهای مرطوب شمالی و شمال شرقی از مهم‌ترین عوامل مؤثر بر شرایط آب و هوایی رشت هستند. بارش فراوان در تمام فصول (با حداکثر در پاییز)، رطوبت نسبی بسیار بالا (اغلب بالای ۸۰ درصد)، اختلاف دمای کم بین شب و روز (۳ تا ۶ درجه)، و ابرناکی و مه شدید (به خصوص در پاییز و زمستان) از ویژگی‌های بارز اقلیم رشت است.

آب و هوای رشت در فصل بهار

بهار رشت از اوایل فروردین شروع می‌شود و تا پایان خرداد ادامه دارد. این فصل معتدل، سرسبز و بارانی است و طبیعت اطراف به اوج طراوت می‌رسد.

• فروردین: هوای خنک تا ملایم (دمای روز ۱۲ تا ۱۶ درجه، شب‌ها ۶ تا ۹ درجه). بارش سنگین (متوسط ۸۰ میلی‌متر) – باران‌های نسبتاً مکرر، گاهی رعد و برق. مه صبحگاهی رایج. جنگل‌ها، شالیزارها و باغ‌های چای بسیار سرسبز.

• اردیبهشت: دمای روز ۱۶ تا ۲۲ درجه، شب‌های خنک ۱۰ تا ۱۳ درجه. بارش کاهش می‌یابد (متوسط ۶۰ میلی‌متر) اما همچنان قابل توجه. گلها و درختان مرکبات عطر خاصی دارند. بهترین زمان برای گردش در ماسوله، باغ‌های تاریخی و تالاب انزلی.

• خرداد: گرم شدن هوا (روزها ۲۲ تا ۲۶ درجه)، شب‌ها ۱۵ تا ۱۸ درجه. بارش متوسط (۵۰ میلی‌متر) ولی رطوبت به تدریج افزایش می‌یابد و شرجی شروع می‌شود. نکته: بهار رشت بسیار مطبوع‌تر از تابستان است. اردیبهشت و اوایل خرداد ایده‌آل هستند. همیشه چتر همراه داشته باشید.

آب و هوای رشت در تابستان

تابستان رشت (تیر تا شهریور) گرم، بسیار مرطوب و شرجی است و به دلیل رطوبت بالای ۸۰ درصد، گرما طاقت‌فرساتر از دمای واقعی احساس می‌شود.

• تیر و مرداد: گرم‌ترین ماه‌ها با میانگین بیشینه روزانه ۲۸ تا ۳۰ درجه (حداکثر مطلق تا ۳۵ درجه). شب‌ها ۲۱ تا ۲۳ درجه – شب‌ها نیز مرطوب و گرم. رطوبت نسبی اغلب بالای ۸۵ درصد – عرق کردن شدید، احساس چسبندگی و خستگی. بارش کم (متوسط ۴۰ تا ۶۰ میلی‌متر) ولی گاهی باران‌های ناگهانی و رگباری. آفتاب گاهی ظاهر می‌شود اما اغلب ابرهای متناوب.

• شهریور: دمای روز کاهش تدریجی (۲۴ تا ۲۸ درجه)، شب‌ها ۱۸ تا ۲۱ درجه. رطوبت همچنان بالاست. بارش افزایش می‌یابد (متوسط ۱۰۰ میلی‌متر). توصیه: تابستان رشت برای کسانی که رطوبت را تحمل نمی‌کنند آزاردهنده است. اگر سفر می‌کنید، صبح زود یا عصرها اقدام کنید، از کولر گازی استفاده کنید، لباس نخی و خنک بپوشید و آب فراوان بنوشید. خوشبختانه باران‌های تابستانی کوتاه و خنک‌کننده هستند.

آب و هوای رشت در پاییز

پاییز (مهر تا آذر) در رشت فصل باران‌های سیلابی و مه‌آلود است. این فصل پرباران‌ترین فصل سال در رشت محسوب می‌شود و رنگ برگ‌ها نیز تماشایی است.

• مهر: دمای روز ۱۹ تا ۲۴ درجه، شب‌های خنک ۱۳ تا ۱۶ درجه. بارش بسیار سنگین (متوسط ۱۷۰ میلی‌متر) – شروع باران‌های پاییزی. مه و ابر غلیظ.

• آبان: کاهش محسوس دما (روزها ۱۳ تا ۱۸ درجه، شب‌ها ۸ تا ۱۱ درجه). بارش اوج می‌گیرد (متوسط ۲۰۰ میلی‌متر) – پرباران‌ترین ماه سال. باران‌های سیلابی، گاهی رعد و برق. مه شدید تقریباً هر روز.

• آذر: سرد شدن هوا (روزها ۹ تا ۱۳ درجه، شب‌ها ۴ تا ۷ درجه). بارش همچنان سنگین (متوسط ۱۸۰ میلی‌متر). احتمال بارش تگرگ و برف خفیف در ارتفاعات اطراف (در خود رشت برف نادر است). نکته: پاییز رشت بسیار بارانی و مه‌آلود است. اگر سفر می‌کنید، حتماً لباس ضدآب، چتر محکم، چکمه و لباس گرم همراه داشته باشید. جاده‌ها لغزنده و احتمال رانش زمین و آبگرفتگی معابر وجود دارد – هشدارها را جدی بگیرید.

آب و هوای رشت در زمستان

زمستان (دی تا اسفند) رشت معتدل، بسیار مرطوب و بارانی است. برف در خود شهر نادر است و دمای هوا به ندرت به زیر صفر می‌رسد. این فصل نیز پربارش است.

• دی و بهمن: سردترین ماه‌ها، اما نه خیلی سرد. میانگین بیشینه روزانه ۹ تا ۱۱ درجه، میانگین کمینه شبانه ۳ تا ۵ درجه (گاهی تا ۰ درجه در حومه). بارش متوسط ماهانه ۱۳۰ تا ۱۵۰ میلی‌متر – عمدتاً باران سنگین و گاهی برف خفیف (چند روز در سال). یخبندان شبانه بسیار نادر. مه و ابر تقریباً همیشگی، آفتاب کم‌نور و نادر.

• اسفند: بتدریج گرمتر (روزها ۱۱ تا ۱۵ درجه)، شب‌ها ۵ تا ۸ درجه. بارش کاهش می‌یابد (متوسط ۱۲۰ میلی‌متر) اما همچنان زیاد. اواخر اسفند هوا برای نوروز معتدل و بارانی است. توصیه: زمستان رشت سرد نیست اما بسیار مرطوب، بارانی و بدون آفتاب است. لباس گرم ضدآب، چکمه و چتر ضروری است. افسردگی فصلی به دلیل کمبود نور خورشید شایع است – سعی کنید در ساعات آفتابی نادر از آن استفاده کنید.

بهترین زمان سفر به رشت از نظر آب و هوا

بهترین زمان سفر به شهرستان رشت فصل بهار (اردیبهشت و اوایل خرداد) است. در این دوره هوا معتدل (۱۷ تا ۲۴ درجه)، بارش‌ها نسبت به پاییز و زمستان کمتر است، طبیعت در اوج طراوت و سبزی قرار دارد و مه صبحگاهی چندان آزاردهنده نیست. اوایل پاییز (مهر) نیز هوای نسبتاً مطبوعی دارد (۱۹ تا ۲۴ درجه) اما باران بسیار زیاد است. از سفر در آبان و آذر (باران‌های سیلابی و مه غلیظ) و همچنین تیر و مرداد (شرجی شدید) خودداری کنید، مگر آنکه با این شرایط کنار بیایید. زمستان برای کسانی که هوای خنک و بارانی را دوست دارند قابل قبول است، اما آفتاب نخواهید دید.

میانگین دما و بارش در رشت (ایستگاه هواشناسی رشت – فرودگاه، داده‌های ۳۰ ساله)

توجه: دمای شبانه به طور میانگین ۳ تا ۶ درجه کمتر از دمای روز است (اختلاف کم به دلیل رطوبت بالا و ابرناکی). بارش در مناطق کوهپایه‌ای جنوب رشت (ماسوله، فومن) تا ۴۰ درصد بیشتر از مرکز شهر است. بارش برف در خود رشت هر چند سال یکبار و بسیار سبک است.

گرم‌ترین ماه سال در رشت

گرم‌ترین ماه سال در رشت مردادماه است (با اختلاف ناچیز با تیر). میانگین بیشینه دما در این ماه به ۲۸ درجه و میانگین کمینه به ۲۱ درجه می‌رسد. حداکثر دمای ثبت‌شده در تاریخ هواشناسی رشت ۳۵ درجه بوده است. اما رطوبت نسبی بالای ۸۵ درصد باعث می‌شود «دمای محسوس» (شاخص گرما) به بالای ۴۰ درجه برسد و هوا بسیار شرجی، خفه و آزاردهنده باشد. نکته: در تیر و مرداد، از کولر گازی استفاده کنید، آب فراوان (حداقل ۳ لیتر در روز) بنوشید، از فعالیت سنگین در فضای باز بین ساعت ۱۱ تا ۱۷ خودداری کنید و لباس نخی و خنک بپوشید.

سردترین ماه سال در رشت

سردترین ماه سال در رشت دیماه است. میانگین کمینه دمای شبانه به ۳ درجه و میانگین بیشینه روزانه به ۹ درجه می‌رسد. حداقل دمای ثبت‌شده در ایستگاه هواشناسی رشت منفی ۴ درجه بوده است. یخبندان شبانه بسیار نادر (چند روز در سال) و برف در خود شهر هر چند سال یکبار می‌بارد و معمولاً سریع آب می‌شود. توصیه: در دی و بهمن لباس گرم (پالتو، کلاه، دستکش) کافی است؛ نگران سرمای شدید نباشید. اما باران و مه سرد میتوانند آزاردهنده باشند – لباس ضدآب ضروری است.

میزان بارندگی سالانه در رشت

میانگین بارندگی سالانه در ایستگاه هواشناسی رشت حدود ۱۳۵۰ میلی‌متر است که این رقم رشت را در زمره پربارش‌ترین شهرهای ایران (پس از برخی مناطق کوهپایه‌ای گیلان) و یکی از پربارش‌ترین شهرهای جهان قرار می‌دهد. بیشترین بارش‌ها در ماه‌های آبان (۲۰۰ میلی‌متر)، آذر (۱۸۰ میلی‌متر)، مهر (۱۷۰ میلی‌متر) و دی (۱۵۰ میلی‌متر) رخ می‌دهد. کمترین بارش مربوط به ماه‌های تیر (۴۰ میلی‌متر) و خرداد (۵۰ میلی‌متر) است – اما حتی در این ماه‌ها نیز بارش قابل توجه است. حدود ۱ درصد بارش‌ها به صورت برف (فقط در ارتفاعات اطراف) است. بارش‌های سنگین و سیلابی در پاییز و زمستان باعث آبگرفتگی معابر، طغیان رودخانه‌ها (مخصوصاً گوهررود) و رانش زمین در جاده‌های کوهستانی می‌شود – همیشه هشدارها را جدی بگیرید.

ارتفاع رشت از سطح دریا و تأثیر آن بر آب و هوا

میانگین ارتفاع شهرستان رشت حدود ۷ متر از سطح دریاست، که آن را به یکی از پایین‌ترین و هموارترین شهرهای ایران تبدیل کرده است:

• مرکز شهر (میدان شهرداری، خیابان امام خمینی): حدود ۵ تا ۱۰ متر.

• شمال رشت (به سمت دریای خزر و انزلی): حدود ۳ تا ۵ متر.

• جنوب رشت (به سمت کوهستان، سنگر، فومن): تا ۵۰ متر و بیشتر.

ارتفاع بسیار کم رشت باعث شده رطوبت دریای خزر به راحتی وارد شهر شود و هوا را مرطوب نگه دارد. همچنین نبود مانع طبیعی در شمال، نفوذ هوای مرطوب را تسهیل می‌کند. کوهستان البرز در جنوب، رطوبت را به دام می‌اندازد و باعث بارش‌های شدید (اثر کوهستانی) می‌شود. هر ۱۰۰ متر افزایش ارتفاع، دما را حدود ۰.۶ درجه کاهش می‌دهد.

وضعیت باد در رشت

رشت تحت تأثیر دو الگوی اصلی باد قرار دارد:

1. بادهای شمالی و شمال شرقی (باد غالب): از سمت دریای خزر می‌وزند. این بادها مرطوب، نسبتاً خنک و ملایم هستند (سرعت متوسط ۸ تا ۱۲ کیلومتر بر ساعت). در تابستان این بادها کمی از گرمای هوا می‌کاهند ولی رطوبت را افزایش می‌دهند. در زمستان، بادهای شمالی سرد و مرطوب هستند.

2. بادهای جنوبی (باد کوهستان): گاهی از سمت البرز می‌وزند، خشک‌تر و گرم‌تر هستند. در فصول سرد می‌توانند هوای نسبتاً خشکی به همراه آورند، اما نادر هستند.

3. نسیم‌های محلی: به دلیل نزدیکی به دریا و تالاب انزلی، نسیم‌های ساحلی و دره‌ای در طول روز تغییر جهت می‌دهند.

میانگین سرعت باد سالانه رشت حدود ۱۰ کیلومتر بر ساعت است – بادها عموماً ملایم. پر بادترین ماه خرداد (به دلیل فعال شدن جریان‌های همرفتی) و کم بادترین ماه آذر می‌باشد. نکته: طوفان‌های شدید بادی در رشت نادر است، اما در هنگام باران‌های سیلابی گاهی بادهای تند (تا ۴۰ کیلومتر بر ساعت) رخ می‌دهد.

سوالات متداول درباره آب و هوای رشت

آب و هوای رشت امروز چگونه است؟

برای اطلاع از وضعیت لحظه‌ای دما، رطوبت، باد و شاخص آلودگی، به بخش بالای صفحه (پویا) مراجعه کنید. آنجا هر ۳ ساعت از API معتبر به‌روزرسانی می‌شود. در این بخش ثابت، میانگین‌های بلندمدت ارائه شده است.

بهترین فصل سفر به رشت کدام است؟

بهار (اردیبهشت و اوایل خرداد) – هوای معتدل (۱۷ تا ۲۵ درجه)، بارش کمتر از پاییز، طبیعت فوقالعاده سبز و پرگل. مهر نیز قابل قبول است اما باران زیاد است.

آیا رشت واقعاً آنقدر بارانی است؟

بله، با میانگین ۱۳۵۰ میلی‌متر بارش سالانه، یکی از پربارش‌ترین شهرهای جهان است. در پاییز گاهی ۲۰۰ میلی‌متر در ماه باران می‌بارد. همیشه چتر همراه داشته باشید.

آیا رشت تابستان‌های شرجی دارد؟

بله، تیر و مرداد بسیار مرطوب (رطوبت بالای ۸۵ درصد) و گرم (۲۸ تا ۳۰ درجه). شرجی شدید و آزاردهنده است. اگر رطوبت را تحمل نمی‌کنید، تابستان سفر نکنید.

آیا رشت زمستان‌های سردی دارد؟

نه، زمستان معتدل است. روزها ۹ تا ۱۲ درجه، شب‌ها ۳ تا ۵ درجه. برف در خود شهر نادر است. اما باران سرد و مه شدید میتوانند ناخوشایند باشند. لباس گرم و ضدآب کافی است.

میانگین بارش سالانه رشت چقدر است؟

حدود ۱۳۵۰ میلی‌متر – بیش از دو برابر ساری (۷۸۰) و بیش از چهار برابر تهران (۲۳۰). پرباران‌ترین ماه‌ها آبان (۲۰۰ میلی‌متر)، آذر (۱۸۰ میلی‌متر) و مهر (۱۷۰ میلی‌متر) هستند.

گرم‌ترین ماه سال در رشت کدام است؟

مرداد با میانگین بیشینه ۲۸ درجه و حداکثر مطلق ۳۵ درجه، همراه با رطوبت بالای ۸۵ درصد – شرجی شدید.

آیا رشت گرد و غبار (ریزگرد) دارد؟

هرگز. رطوبت بالا و بارش مکرر مانع از گرد و غبار می‌شود. کیفیت هوای رشت عموماً خوب یا قابل قبول است (تنها آلاینده ناشی از رطوبت نیست، بلکه گاهی ذرات معلق محلی).

چرا رشت اینقدر بارانی است؟

به دلیل موقعیت جغرافیایی: دریای خزر در شمال (منبع رطوبت)، رشته‌کوه البرز در جنوب (مانع و بالا برنده هوا). رطوبت دریا توسط بادهای شمالی وارد می‌شود و کوهستان آن را به دام می‌اندازد و باعث بارش‌های شدید (اثر کوهستانی) می‌شود. رشت درست در دامنه جنوبی دریای خزر و در جلوی کوهستان واقع شده.

آیا در رشت مه شایع است؟

بله، بسیار شایع، به خصوص در صبح‌های پاییز و زمستان. مه سنگین گاهی دید افقی را به کمتر از ۵۰ متر می‌رساند. در چنین روزهایی با احتیاط رانندگی کنید، چراغ‌های خودرو را روشن کنید و سرعت را کاهش دهید.

برای باغداران و کشاورزان رشت (برنج‌کاری، چای، مرکبات): بهترین زمان سمپاشی و آبیاری؟

به دلیل رطوبت بالا، بیماری‌های قارچی بسیار شایع است. سمپاشی را فقط در روزهای بدون بارش و با رطوبت نسبی کمتر از ۷۰ درصد (که در رشت نادر است) انجام دهید. بهترین زمان اوایل صبح (ساعت ۶ تا ۸) پس از کاهش مه. از سمپاشی قبل از باران شدید خودداری کنید – قارچ‌کش شسته می‌شود. آبیاری شالیزارهای برنج بر اساس غرقابی سنتی است، اما در روزهای بارانی نیازی به آبیاری نیست. برای باغات چای، سمپاشی علیه بلایت (بیماری قارچی) پس از قطع باران الزامی است.

آیا جاده رشت به قزوین (جاده قدیم و آزادراه) در پاییز و زمستان خطرناک است؟

جاده قدیم (تهران – رشت از طریق منجیل) در پاییز و زمستان به دلیل باران شدید، مه غلیظ و لغزندگی خطرناک است. آزادراه رشت – قزوین وضعیت بهتری دارد اما مه و لغزندگی وجود دارد. در روزهای بارانی و مه‌آلود با احتیاط رانندگی کنید، زنجیر چرخ همراه داشته باشید (مخصوصاً برای جاده قدیم که از ارتفاعات می‌گذرد).

---

نکته پایانی: تمام اعداد و ارقام این صفحه بر اساس آمار ۳۰ ساله سازمان هواشناسی کشور (ایستگاه هواشناسی رشت – فرودگاه بین‌المللی سردار جنگل) است. برای شرایط لحظه‌ای و هشدارهای فوری (سیل، آبگرفتگی، رانش زمین، مه غلیظ، باران شدید)، حتماً به بخش پویای بالای صفحه مراجعه کنید. ایران‌گاه هوای رشت را دارد.